Oskar Zięta – Polskie Projekty Polscy Projektanci


Na wystawie „Oskar Zięta. Polskie Projekty Polscy Projektanci” w Muzeum Miasta Gdyni w 2017 roku, chcemy przedstawić Oskara Ziętę zarówno jako projektanta produktów i marek produkcyjnych, jak i projektanta technologii oraz innowatora. Pokażemy, w jaki sposób łączy on zdobytą w Polsce i za granicą wiedzę inżynieryjną z wrażliwością artysty. Na wystawie zaprezentujemy pełne spectrum jego działalności, przybliżając sylwetkę artysty, przedstawiając dotychczasowe sukcesy i osiągnięcia, które pozwoliły na wzmocnienie wizerunku polskiego wzornictwa na świecie. Przedstawiając estetyczną i praktyczną stronę dizajnu, wykażemy, że Oskar Zieta jest innowatorem, czego przykładem jest technologia FiDU, która powstała na styku dizajnu ze sztuką i rzemiosłem. Chcemy zaprezentować FiDU Innovation Lab, czyli przedstawienie technologii i możliwych jej aplikacji w przemyśle, proces powstawania, prototypy (2D, 3D), nagrania z produkcji, zdjęcia z procesu projektowego. Z drugiej strony zależy nam by przedstawić Oskara Ziętę jako artystę i projektanta, pokazując stworzone przez niego obiekty unikatowe (stół G­Table, krzesło J­chair). Równocześnie zaprezentujemy Oskara Ziętę jako architekta, twórcę obiektów wielkoskalowych w przestrzeni urbanistycznej i architektonicznej (rzeźba „Nawa” we Wrocławiu, instalacja rzeźbiarska „Wir” w Warszawie). Pokażemy także bardziej pragmatyczną stronę dizajnu poprzez prezentację zaprojektowanych przez Ziętę marek mebli modułowych Pakiet i 3+ w praktycznej, użytkowej formie, w zróżnicowanych aranżacjach.

Na organizowanej wystawie w Muzeum Miasta Gdyni pojawią się zarówno obiekty o mocnym nacechowaniu artystycznym, jak i kolekcje bliższe naszej codzienności, dzięki czemu będziemy w stanie zainteresować większą liczbę zwiedzających.

 

CYKL PPPP – Polskie Projekty Polscy Projektanci

Skupiamy uwagę na polskim wzornictwie, chcąc wypełnić zauważoną lukę. O ile bowiem w ostatnich latach coraz częściej i chętniej prezentowano dizajn zachodnioeuropejski i skandynawski, o tyle wciąż brakowało monograficznych wystaw poświęconych polskim projektantom. Cykl PPPP miał za zadanie odpowiedzieć na to zapotrzebowanie. Jako cel postawiliśmy sobie stworzenie atrakcyjnych wizualnie wystaw, angażujących wszystkie zmysły odbiorców, które pozwolą z jednej strony popularyzować wiedzę o polskim projektowaniu, z drugiej pokażą, że ma ono szczególną wartość, współtworzy kulturowe dziedzictwo dla przyszłych pokoleń. Istotę tego problemu zauważono też na szczeblu rządowym, wprowadzając w strategii rozwoju kraju na lata 2007–2013 i 2014–2020 konieczność wspierania polskiego wzornictwa przemysłowego.
Zgodnie z przyjętym założeniem, do udziału w cyklu PPPP zapraszamy aktywnych krajowych projektantów, reprezentantów różnych pokoleń, tak by obraz polskiego projektowania był możliwie szeroki i pełny. Dotychczas w Muzeum Miasta Gdyni odbyły się w tym cyklu trzy wystawy: „Zbigniew Horbowy” (2014), „Rygalik. Istota rzeczy” (2015) oraz „Marek Cecuła” (2016, wystawa dofinansowana przez MKiDN). Za każdym razem staraliśmy się odpowiedzieć na inne nieco pytania formułowane wokół wzornictwa, przybliżać coraz to inne jego aspekty. W przypadku dwóch pierwszych wystaw – prezentacji twórczości Zbigniewa Horbowego i Tomka Rygalika zwracaliśmy uwagę głównie na produkty – efekt projektowania. Podkreślając ich unikatowe cechy, pytaliśmy o istotę rzeczy. Na kolejnej ekspozycji z cyklu, dotyczącej dorobku Marka Cecuły, pokazaliśmy potencjał tego, co powstaje w przestrzeni pomiędzy sztuką i wzornictwem.
Teraz przyszedł czas na kolejne pytania. Jak dizajn odpowiada na potrzeby zmieniającego się świata? Czy warto być innowacyjnym? Jak rozwijać w sobie kreatywność ? Jaka jest droga do dobrego projektu, dobrego projektowania? Na każde z pytań szukać będziemy odpowiedzi wraz z zwiedzającymi, skupiając tym razem główną uwagę na samym procesie projektowym, sposobie dochodzenia do form. Do udziału w tej, czwartej już, odsłonie cyklu zaprosiliśmy projektanta, dla którego proces projektowy ma znaczenie na tyle szczególne, że zaznaczył to w nazwie stworzonej przez siebie firmy.

 

 

MNIEJ ZNACZY WIĘCEJ. SYLWETKA TWÓRCY

Ludwig Mies van der Rohe zwykł mawiać : “less is more”. Oskar Zięta mówi raczej: „wszystko, czego ci trzeba, to mniej” (“All you need is less”) i doprecyzowuje aforyzm niemieckiego architekta słowami: “mniej wagi, więcej możliwości”.
To właśnie pomysł, by ograniczyć wagę – tak fizyczną (ciężar), jak i wirtualną (rozmiar danych) projektowanych obiektów, zaowocowały innowacyjnym wynalazkiem technologii FiDU (wolne deformowanie wewnętrznym ciśnieniem), która powstała na przecięciu dizajnu, rzemiosła i sztuki. Prostota i innowacyjność zaprojektowanych z jej użyciem obiektów zapewniły Oskarowi Zięcie liczne nagrody i uznanie. Artysta zdobył między innymi: Red Dot Design Award (2008), Schweizer Design Preis (2008), Nagrodę Niemieckiej Rady Wzornictwa (German Design Council Prize, 2009), MUST HAVE Design Łódź (2011) czy Audi Mentor Prize (2011), a brytyjski magazyn „Wired” nazwał jego projekty „meblami przyszłości”.
Urodzony w 1975 roku projektant, jest z zawodu architektem. Po ukończeniu technikum elektronicznego w Zielonej Górze wybrał architekturę na Politechnice Szczecińskiej (obecnie Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie). Po studiach w Polsce wyjechał na stypendium do Szwajcarskiego Instytutu Technologicznego ETH (Eidgenössische Technische Hochschule) w Zurychu, gdzie uzyskał tytuł doktora. Pracował jako asystent w katedrze Computer Aided Architectural Design na tej uczelni. Jako architekt i projektant procesów, prowadzi kierunek Wzornictwo Przemysłowe na wydziale SOF (School of Form w Poznaniu). Założone przez niego transdyscyplinarne studio projektowo­ badawcze Zieta Prozessdesign zajmuje się rozwojem własnych, przyrostowych, dopasowanych i ultralekkich technologii stabilizacji: FiDU i 3+ oraz ich zastosowaniem w nowoczesnej architekturze, inżynierii i dizajnie. Projekty Zięty znajdują się m. in. w zbiorach: Muzeum Miedzi w Legnicy, Badisches Landmuseum w Karlsruhe, Centre Pompidou w Paryżu, Muzeum für Gestaltung w Zurychu.
Technologia FiDU w pierwszej kolejności znalazła zastosowanie w projektach mebli. W 2008 roku Zięta wprowadził na rynek swoje pierwsze produkty: stołek „Plopp” (czyli „polski ludowy obiekt pompowany powietrzem”) oraz limitowaną wersję krzesła „Chippensteel”. Choć są lekkie i z wyglądu przypominają plażowe zabawki, wykonane zostały z wycinanej laserowo stali. Wśród ich zalet Zięta wymienia „zwiększoną wydajność produkcji, możliwość pełnego recyclingu, czystość formy” oraz niezwykłą wytrzymałość.
Inspirowany formą polskiego tradycyjnego ludowego zydla, „Plopp” przyniósł autorowi rozgłos, liczne nagrody i trafił m.in. do stałej kolekcji Centre Pompidou w Paryżu jako jedno z dwunastu krzeseł, które zmieniły współczesny dizajn. „Plopp” stanowił dla Zięty test nowego podejścia do projektowania, określanego przezeń mianem Prozessdesign. Sam artysta mówi o nim następująco: „Ostateczna forma podąża za procesem produkcyjnym. Moją rolą jest projektowanie wydajnych procesów z użyciem innowacyjnej technologii, a estetyka i funkcja to jej pochodne”.
W dizajnie według Zięty, opartym na pojęciu procesu, przeplatają się ze sobą technologia, materiałoznawstwo, inżynieria, ale także sztuka. Stąd obecność jego projektów na wielu wystawach (m.in. w Cardi Black Box Gallery w Mediolanie podczas Salone 2011 i w Stilwerk Limited Editions Gallery w Hamburgu, 2011) i festiwalach dizajnu. W 2010 roku, podczas London Design Festival, z 20­metrowych nadmuchiwanych elementów artysta stworzył na dziedzińcu Victoria Albert Museum oryginalną fontannę „Blow and Roll”. Dzieło projektanta dopełniają wielkoskalowe obiekty w przestrzeni Wrocławia i Warszawy (Nawa, Wir).
OSKAR ZIĘTA WYSTAWA Z CYKLU POLSKIE PROJEKTY POLSCY PROJEKTANCI

WERNISAŻ: 1.07.2017, godz. 18:00
CZAS TRWANIA WYSTAWY: 2.07.2017 – 12.11.2017
OPROWADZANIE KURATORSKIE Z UDZIAŁEM ARTYSTY: 2.07.2017, godz. 14:00
MIEJSCE: Muzeum Miasta Gdyni, ul. Zawiszy Czarnego 1, Gdynia
KURATORKI: Anna Śliwa, Izabela Bołoz

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.